Seçimin Uluslararası Boyutu
Her bir ülkenin iç ve dış politikası, rejimi, yönetim
erki; dünyadaki bütün diğer ülkeleri ilgilendirir. Bütün yerküreyi etkiler. En
başta çevreye, iklim krizine, atmosferin temizliği-kirliliğine ait
uyguladıkları politikalarla etkiler.
Türkiye’nin yönetimi ise, en başta doğu-batı dengesi;
askerî paktların birbirine üstünlük sağlamaya çalışmaları bakımından; Avrupa
Birliği (AB), Amerika Birleşik Devletleri (ABD), İngiltere, Rusya, İran ve Arap
dünyasını çok yakından ilgilendirir.
Hâl böyle olunca, bu devletlerin, Türkiye’deki
seçimlere ilgisiz kalması düşünülemez. Mutlaka ilgilenirler ve mutlaka etkilemek
ister, kendilerine uygun yönetimlerin işbaşına gelmesi için çaba gösterirler.
Peki, kim iktidarı destekler, kim muhalefeti destekler
ve nasıl destekler?
Benim tahminim, Rusya ve İran bugünkü iktidardan
memnun ve ellerinden gelen desteği vermektedirler. Destekleri ne olabilir?
Türkiye’ye sattıkları petrol ve doğalgaz ödemelerini seçim sonrasına ertelemek
ve iktidarın elini döviz açısından rahatlatmak olabilir. Rusya’nın bunu,
Ukrayna’ya saldırdığı günlerden beri, yaklaşık olarak bir yıldır yaptığı sır
değil! Misal, yılbaşında Indipendent’te çıkan, “Rusya; BOTAŞ’ın 20 milyar
dolarlık borcunu erteledi” haberi (https://www.genelhaberler.com/haber/oku/36747)...
İran, kendisine döviz lâzımken, bizden alacağını
erteleyebilir mi? Zor. Nitekim ondan herhangi bir hamle geldiğini duymadık.
Suudi Arabistan ise, birkaç hafta önce, Türkiye Cumhuriyeti
Merkez Bankası’na 5 miyar dolar yatıracağını duyurmuştu (BloombergHT).
Batı’nın ise muhalefete destek vermek istediğini
tahmin ediyorum. Batı, muhalefete neden destek versin? İktidarın Rusya, Çin ve
İran’a yaklaşmasından rahatsızlık ve endişe duyduğu için! Fakat AB, ABD, İngiltere muhalefete nasıl
destek verebilir? Muhalefetin elinde iktidar gücü yok ki borcunu ertelesin,
kredi muslukları açsın… Vs.
Batı, muhalefete belki sadece medya desteği verebilir.
Lâkin şu ana kadar Batılı ülkelerden böyle bir destek geldiğini de görmedik.
Büyük ülke liderlerinin, seçim dönemlerindeki ülkelere
ziyaretleri, o ülkedeki mevcut iktidara destek anlamına geliyor.
Daha önce böyle bir ziyaret olmuş muydu? Evet,
olmuştu. 2018 seçimlerinden bir ay kadar önce, Almanya Başbakanı Merkel
Türkiye’yi ziyaret etmişti. AB’nin en etkili, en büyük devletinin başbakanının
ziyareti iktidara destek olarak yorumlanmıştı.
Bu seçim döneminde, bugüne kadar, herhangi büyük bir
ülkenin başbakanı veya cumhurbaşkanı Türkiye’yi ziyaret etmedi.
Geçen hafta, iktidar medyasında çıkan, “Putin
Türkiye’yi ziyaret edecek” haberleri, Rusya tarafından yalanlandı.
Anlaşılan, Doğu da Batı da Türkiye’deki taraflara
açıktan destek veriyor görüntüsünden kaçınıyor.
Bununla beraber, en geç Haziran 2023’te bir seçim
yapılacağı beş yıl öncesinden beri biliniyordu. Buna göre, küresel ve bölgesel
güçler, “adayları”na desteklerini, “seçim dönemi”nin çok öncesinde yapmış
olmalılar!
Tabii kösteklerini de!
x x x
Öneri
KELİMELER BENİM SUDAKİ AKSİM, Cemil
MERİÇ - YouTube
[email protected]