Düşünce Çetin ve Istıraplı ama Zevklidir
Tarih 28
Mayıs 1969, Cemil Meriç konuşuyor. Dinleyelim:
“Kolay çözüm yollarından kaçmak, bütünü kucaklamak diyalektiğin ilk
şartıdır. Düşünce çetin ve ıstıraplıdır. Düşünce hep uyanık kalmak, gergin bir
şuur sahibi olmak demektir. … Düşünceye hudut çizildiği andan itibaren düşünce
yoktur. Düşünce mutlaka sevgi, âlâka ister. … Düşünceye saygı, düşünceye
tolerans ne demek? Düşünce kutsaldır, tek kıymetidir insanın. Hoş görmek değil,
düşüncenin olduğu yerde secdeye kapanmak. Böyle bir aşkla düşünce mabedine
girerseniz, siz de düşünenlerden biri olabilirsiniz. … Tezatlar bir bütünün iki
parçasıdır. Bu iki uç bazen senteze varır, bazen dengede kalır.
Demokrasi demopedidir (halkın eğitilmesi). Elbette karanlıktaki
insanlar bir anda doğru yolu bulamazlar. Bu geniş kalabalığın terbiye edilmesi
lâzım. Nasıl? … Aydın ve halk kopuşu var bizde. Aydın kendinden utanmakta,
başka bir milletin tebaası olmak ihtiyacı duymaktadır. Demopedi aydının bu
kompleksten kurtulması, haymatlos (vatansız)
olmaktan kurtulması demektir. İsmi ne olursa olsun mevcut demokrasi, bugünün
realitesi için en mükemmel ve olgun idare şeklidir. İnsanlık bundan daha
mükemmel bir usûl bulamamıştır. Genel oy beklenen neticeyi vermiyorsa bu bizim
kabahatimiz. Bu karanlık dünyayı yaratan aydının kendisidir.” (Cemil
Meriç, Sosyoloji Notları, İletişim Yayınları, S. 266-267)
“Düşünce
çetin ve ıstıraplıdır”.
Öyleyse!
Öyleyse,
insanlar kaçar düşünceden, düşünmekten! Nitekim milyonlar düşünmez. Milyonlar,
düşüncenin varlığından bile haberdar değildir. Farkında bile değildir. Kazara fark
edenler kaçar. Kaçmak ne, bazıları kovalar düşünceyi, Cemil Meriç’in başka bir yerdeki
benzetmesiyle, “kuduz köpek gibi kovalar”.
Fakat düşünce!
Şu tek
kelime: Düşünce…
Ne kadar
sevimli… İnsan zihninde, düşüncede ne kadar hoş duygular, çağrışımlar uyandırıyor.
Düşünmek ne kadar zevkli. Düşüncelerine hiçbir sınır çizmeden, beyin nimeti
içinde, milyar üssü milyar nöron zenginliğinde düşünmek, sonsuz hayal gücü okyanusunda
ışık hızıyla dolaşmak, ışığa koşmak, aydınlanmak, rengarenk bir âlemde seyahat
etmek ne kadar zevkli… İnce bir zevk… İncenin incesi bir zevk sahibi olmak.
Düşünce kutsal.
İnsanı secdeye davet eden bir vecd!
x x x
Tavsiye
KELİMELER BENİM
SUDAKİ AKSİM, Cemil MERİÇ - YouTube
[email protected]